ਬੀਬੀਸੀ ਫਿਊਚਰ/ ਧੰਨਵਾਦ ਸਹਿਤ

ਡੌਮਨਾਊਰ ਫਿਲੀਪੀਨਜ਼ ਵੀ ਗਏ, ਜਿੱਥੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇੱਕ ਅਜਿਹੀ ਖੁੰਭ ਬਾਰੇ ਅਫ਼ਵਾਹਾਂ ਸੁਣੀਆਂ ਸਨ ਜੋ ਚੀਨ ਅਤੇ ਪਾਪੂਆ ਨਿਊ ਗਿਨੀ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸਕ ਰਿਕਾਰਡਾਂ ਵਿੱਚ ਦਰਜ ਲੱਛਣਾਂ ਵਰਗੇ ਹੀ ਅਸਰ ਪੈਦਾ ਕਰਦੀ ਹੈ।
ਉਹ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਉੱਥੋਂ ਇਕੱਠੇ ਕੀਤੇ ਨਮੂਨੇ ਚੀਨੀ ਖੁੰਭਾਂ ਨਾਲੋਂ ਥੋੜ੍ਹੇ ਵੱਖਰੇ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦੇ ਸਨ – ਉਹ ਛੋਟੇ ਸਨ ਅਤੇ ਹਲਕੇ ਗੁਲਾਬੀ ਰੰਗ ਦੇ ਸਨ, ਜਦਕਿ ਚੀਨੀ ਖੁੰਭਾਂ ਵੱਡੀਆਂ ਅਤੇ ਵਧੇਰੇ ਲਾਲੀ ਵਾਲੀਆਂ ਸਨ। ਪਰ ਜੈਨੇਟਿਕ ਜਾਂਚ ਤੋਂ ਪਤਾ ਲੱਗਿਆ ਕਿ ਉਹ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਇੱਕੋ ਹੀ ਕਿਸਮ ਦੇ ਸਨ।
ਲੰਮੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਰਹਿੰਦੇ ਭਰਮ
ਦਸੰਬਰ 2025 ਵਿੱਚ ਡੌਮਨਾਊਰ ਦੇ ਸੁਪਰਵਾਈਜ਼ਰ ਨੇ ਵੀ ਵਾਸਨ ਅਤੇ ਹੈਮ ਦੇ ਰਿਕਾਰਡਾਂ ਵਿੱਚ ਦਰਜ ਖੁੰਭਾਂ ਦੀ ਖੋਜ ਲਈ ਪਾਪੂਆ ਨਿਊ ਗਿਨੀ ਦਾ ਦੌਰਾ ਕੀਤਾ। ਡੌਮਨਾਊਰ ਦੇ ਸ਼ਬਦਾਂ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਖੁੰਭਾਂ ਦੀ ਪਛਾਣ ਬਾਰੇ “ਅਜੇ ਵੀ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਸਵਾਲ ਖੜ੍ਹਾ ਹੈ”। ਉਹ ਕੋਈ ਵੀ ਖੁੰਭ ਲੱਭਣ ਵਿੱਚ ਅਸਫ਼ਲ ਰਹੇ, ਇਸ ਲਈ ਇਹ ਰਹੱਸ ਅਜੇ ਵੀ ਕਾਇਮ ਹੈ।
ਡੌਮਨਾਊਰ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, “ਇਹ ਉਹੀ ਕਿਸਮ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਹੈਰਾਨੀਜਨਕ ਗੱਲ ਹੋਵੇਗੀ ਕਿਉਂਕਿ ਪਾਪੂਆ ਨਿਊ ਗਿਨੀ ਵਿੱਚ ਆਮ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਚੀਨ ਅਤੇ ਫਿਲੀਪੀਨਜ਼ ਵਿੱਚ ਮਿਲਣ ਵਾਲੀਆਂ ਕਿਸਮਾਂ ਨਹੀਂ ਮਿਲਦੀਆਂ।”
ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਜਾਂ ਇਹ ਕੋਈ ਵੱਖਰੀ ਕਿਸਮ ਵੀ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਹੋਰ ਵੀ “ਜ਼ਿਆਦਾ ਦਿਲਚਸਪ” ਗੱਲ ਹੋਵੇਗੀ।
ਇਸ ਦਾ ਮਤਲਬ ਇਹ ਹੋਵੇਗਾ ਕਿ ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਬਿਲਕੁਲ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਖੁੰਭਾਂ ਦੀਆਂ ਕਿਸਮਾਂ ਵਿੱਚ ਅਲੱਗ-ਅਲੱਗ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਅਜਿਹੇ ਤੱਤ ਵਿਕਸਿਤ ਹੋਏ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਨਿੱਕੇ-ਨਿੱਕੇ ਮਨੁੱਖ ਦੇਖਣ ਵਰਗੇ ਭਰਮ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।
ਕੁਦਰਤ ਵਿੱਚ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਮਿਸਾਲਾਂ ਪਹਿਲਾਂ ਤੋਂ ਮੌਜੂਦ ਹਨ। ਵਿਗਿਆਨੀਆਂ ਨੇ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਅਜਿਹੇ ਵਿਗਿਆਨੀ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ ਜੋ ਡੌਮਨਾਊਰ ਦੀ ਹੀ ਲੈਬ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ ਪਤਾ ਲਗਾਇਆ ਹੈ ਕਿ ਜਾਦੂਈ ਮਸ਼ਰੂਮਾਂ ਵਜੋਂ ਜਾਣੇ ਜਾਂਦੇ ਪਸਿਲੋਸਾਈਬਿਨ ਵਿੱਚ ਮਿਲਣ ਵਾਲਾ ਸਾਈਕੈਡੇਲਿਕ ਅਣੂ, ਦੋ ਦੂਰ-ਸੰਬੰਧਿਤ ਕਿਸਮਾਂ ਦੇ ਮਸ਼ਰੂਮਾਂ ਵਿੱਚ ਸੁਤੰਤਰ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਵਿਕਸਤ ਹੋਇਆ ਹੈ।
ਪਰ ਡੌਮਨਾਊਰ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਲਾਨਮਾਓਆ ਏਸ਼ੀਆਟਿਕਾ ਵਿੱਚ ਨਿੱਕੇ ਲੋਕ ਦਿਖਣ ਵਾਲਾ ਅਸਰ ਪੈਦਾ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਪਦਾਰਥ ਪਸਿਲੋਸਾਈਬਿਨ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਡੌਮਨਾਊਰ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਟੀਮ ਅਜੇ ਵੀ ਉਸ ਰਸਾਇਣਕ ਯੋਗਿਕ ਦੀ ਪਛਾਣ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ ਜੋ ਲਾਨਮਾਓਆ ਏਸ਼ੀਆਟਿਕਾ ਵਿੱਚ ਭਰਮ ਲਈ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰ ਹੈ। ਮੌਜੂਦਾ ਟੈਸਟ ਸੁਝਾਅ ਦਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਇਸ ਦੇ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਜਾਣੇ-ਪਛਾਣੇ ਸਾਈਕੈਡੇਲਿਕ ਮਿਸ਼ਰਣ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਹੋਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਘੱਟ ਹੈ।
ਇੱਕ ਗੱਲ ਇਹ ਵੀ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਨਾਲ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਤਜਰਬੇ ਅਸਧਾਰਣ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਬਹੁਤ ਲੰਮੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ – ਆਮ ਤੌਰ ‘ਤੇ 12 ਤੋਂ 24 ਘੰਟੇ ਤੱਕ – ਅਤੇ ਕੁਝ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਹਫ਼ਤੇ ਤੱਕ ਹਸਪਤਾਲ ਵਿੱਚ ਰਹਿਣ ਦੀ ਨੌਬਤ ਵੀ ਆ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਬਹੁਤ ਲੰਮੇ ਤਜਰਬਿਆਂ ਅਤੇ ਭਰਮ ਤੇ ਚੱਕਰਾਂ ਵਰਗੇ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ ਸਾਈਡ-ਇਫ਼ੈਕਟਸ ਦੇ ਖਤਰੇ ਕਾਰਨ, ਡੌਮਨਾਊਰ ਨੇ ਅਜੇ ਤੱਕ ਖੁਦ ਕੱਚੀਆਂ ਖੁੰਭਾਂ ਨਹੀਂ ਖਾਈਆਂ ਹਨ।
ਡੌਮਨਾਊਰ ਦੀ ਖੋਜ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਹ ਬਹੁਤ ਤੇਜ਼ ਅਤੇ ਲੰਮੇ ਤਜਰਬੇ ਸ਼ਾਇਦ ਇਹ ਸਮਝਾਉਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ ਕਿ ਕਿਉਂ ਚੀਨ, ਫਿਲੀਪੀਨਜ਼ ਅਤੇ ਪਾਪੂਆ ਨਿਊ ਗਿਨੀ ਵਿੱਚ ਲੋਕ ਲਾਨਮਾਓਆ ਏਸ਼ੀਆਟਿਕਾ ਨੂੰ ਇਸ ਦੇ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨਿਕ (ਸਾਈਕੈਡੇਲਿਕ) ਅਸਰਾਂ ਕਾਰਨ ਜਾਣਬੁੱਝ ਕੇ ਲੱਭਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ।
ਉਹ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, “ਇਹ ਹਮੇਸ਼ਾ ਸਿਰਫ਼ ਖਾਣੇ ਵਜੋਂ ਹੀ ਖਾਧੀ ਜਾਂਦੀ ਸੀ” ਅਤੇ ਭਰਮ ਇੱਕ ਅਚਾਨਕ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਸਾਈਡ-ਇਫ਼ੈਕਟ ਹੁੰਦੇ ਸਨ
ਇੱਕ ਹੋਰ ਦਿਲਚਸਪ ਕਾਰਕ ਹੈ: ਹੋਰ ਜਾਣੇ-ਪਛਾਣੇ ਸਾਈਕੈਡੇਲਿਕ ਮਿਸ਼ਰਣ ਵੀ ਆਮ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਵਿਲੱਖਣ ਤਜਰਬੇ ਪੈਦਾ ਕਰਦੇ ਹਨ ਜੋ ਨਾ ਸਿਰਫ਼ ਵੱਖਰੇ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਵਿੱਚ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ ਸਗੋਂ ਇੱਕੋ ਵਿਅਕਤੀ ਅੰਦਰ ਵੀ ਵੱਖਰੇ-ਵੱਖਰੇ ਹੁੰਦੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਡੌਮਨਾਊਰ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਲਾਨਮਾਓਆ ਏਸ਼ੀਆਟਿਕਾ ਦੇ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ, “ਨਿੱਕੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਧਾਰਣਾ ਬਹੁਤ ਹੀ ਭਰੋਸੇਯੋਗ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਅਤੇ ਮੁੜ ਮੁੜ ਰਿਪੋਰਟ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਮੈਨੂੰ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਚੀਜ਼ ਬਾਰੇ ਨਹੀਂ ਪਤਾ ਜੋ ਇੰਨੀ ਲਗਾਤਾਰ ਇੱਕੋ ਜਿਹੇ ਭਰਮ ਪੈਦਾ ਕਰਦੀ ਹੋਵੇ।”
ਡੌਮਨਾਊਰ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਸ ਖੁੰਭ ਨੂੰ ਸਮਝਣਾ ਸੌਖਾ ਨਹੀਂ ਹੋਵੇਗਾ, ਪਰ ਹੋਰ ਸਾਈਕੈਡੇਲਿਕ ਯੋਗਿਕਾਂ ‘ਤੇ ਕੀਤੀ ਗਈ ਖੋਜ ਵਾਂਗ, ਇਸ ਰਾਹੀਂ ਹੋਣ ਵਾਲੀ ਵਿਗਿਆਨ ਖੋਜ ਚੇਤਨਾ ਸਬੰਧੀ ਅਤੇ ਦਿਮਾਗ ਤੇ ਹਕੀਕਤ ਦੇ ਆਪਸੀ ਸਬੰਧ ਵਰਗੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੇ ਸਵਾਲਾਂ ਨੂੰ ਛੂਹ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਖੁੰਭਾਂ ਬਾਰੇ ਅਜੇ ਵੀ ਬਹੁਤ ਕੁਝ ਜਾਣਨਾ ਬਾਕੀ
ਇਹ ਉਨ੍ਹਾਂ ਲੋਕਾਂ ਸਬੰਧੀ ਵੀ ਮਦਦਗਾਰ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਬਿਨਾਂ ਕਿਸੇ ਕਾਰਨ ਨਿੱਕੇ-ਨਿੱਕੇ ਲੋਕ ਦਿਖਾਈ ਦੇਣ ਵਰਗੇ ਭਰਮ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਵੀ ਲਾਨਮਾਓਆ ਏਸ਼ੀਆਟਿਕਾ ਖੁੰਭਾਂ ਨੂੰ ਖਾਧੇ ਬਿਨਾਂ। ਇਹ ਇੱਕ ਦੁਰਲੱਭ ਸਥਿਤੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ 1909 ਵਿੱਚ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਇਸ ਦਾ ਵਰਣਨ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਸਾਲ 2021 ਤੱਕ ਅਜਿਹੇ ਸਿਰਫ਼ 226 ਮਾਮਲੇ ਹੀ ਦਰਜ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਪੀੜਿਤ ਨੇ ਖੁੰਭਾਂ ਨਹੀਂ ਖਾਦੀਆਂ ਸਨ।
ਪਰ ਉਹਨਾਂ ਥੋੜ੍ਹੇ ਜਿਹੇ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਨਤੀਜਾ ਗੰਭੀਰ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਅਜਿਹੇ ਮਾਮਲੇ ਜੋ ਖੁੰਭਾਂ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਨਹੀਂ ਸਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਤਿਹਾਈ ਮਰੀਜ਼ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਠੀਕ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕੇ।
ਡੌਮਨਾਊਰ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, ਲਾਨਮਾਓਆ ਏਸ਼ੀਆਟਿਕਾ ਦਾ ਅਧਿਐਨ ਕਰਨ ਨਾਲ ਵਿਗਿਆਨੀਆਂ ਨੂੰ ਕੁਦਰਤੀ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਪੈਦਾ ਹੋਣ ਵਾਲੀਆਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਲਿਲਿਪੂਟਿਅਨ ਪਰਛਾਈਆਂ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਮੌਜੂਦ ਦਿਮਾਗੀ ਮਕੈਨਿਜ਼ਮਾਂ ਨੂੰ ਹੋਰ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਮਝਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਮਿਲ ਸਕਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਸ਼ਾਇਦ ਉਨ੍ਹਾਂ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਨਵੇਂ ਇਲਾਜਾਂ ਤੱਕ ਵੀ ਰਾਹ ਵੀ ਖੁੱਲ ਸਕੇ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਅਜਿਹੀਆਂ ਨਿਊਰੋਲਾਜਿਕਲ ਦਿੱਕਤਾਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ।

ਡੈਨਿਸ ਮੈਕਕੇਨਾ, ਇੱਕ ਈਥਨੋਫਾਰਮਾਕੋਲੋਜਿਸਟ ਅਤੇ ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ ਕੈਲੀਫ਼ੋਰਨੀਆ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਗੈਰ-ਮੁਨਾਫ਼ਾ ਸਿੱਖਿਆ ਕੇਂਦਰ ਮੈਕਕੇਨਾ ਅਕੈਡਮੀ ਆਫ਼ ਨੈਚਰਲ ਫ਼ਿਲਾਸਫ਼ੀ ਦੇ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਹਨ। ਉਹ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, “ਹੁਣ ਅਸੀਂ ਸ਼ਾਇਦ ਸਮਝ ਸਕੀਏ ਕਿ ਦਿਮਾਗ ਵਿੱਚ [ਲਿਲਿਪੂਟਿਅਨ ਭਰਮ] ਕਿੱਥੋਂ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।”
ਮੈਕਕੇਨਾ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਉਹ ਇਸ ਗੱਲ ਨਾਲ ਸਹਿਮਤ ਹਨ ਕਿ ਇਸ ਖੁੰਭ ਦੇ ਯੋਗਿਕਾਂ ਨੂੰ ਸਮਝਣਾ ਨਵੀਆਂ ਦਵਾਈਆਂ ਦੀ ਖੋਜ ਵੱਲ ਲੈ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਅਤੇ “ਕੀ ਇਸਦਾ ਕੋਈ ਥੈਰੇਪਿਊਟਿਕ ਇਸਤੇਮਾਲ ਹੈ? ਇਹ ਅਜੇ ਵੇਖਣਾ ਬਾਕੀ ਹੈ।” ਖੋਜਕਰਤਾਵਾਂ ਦਾ ਅੰਦਾਜ਼ਾ ਹੈ ਕਿ ਦੁਨੀਆ ਦੀਆਂ ਖੁੰਭਾਂ ਦੀਆਂ 5% ਤੋਂ ਘੱਟ ਕਿਸਮਾਂ ਬਾਰੇ ਹੀ ਅਜੇ ਤੱਕ ਵਰਣਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਮਾਇਕੋਲੋਜਿਸਟ ਅਤੇ ਫੰਗੀ ਫਾਊਂਡੇਸ਼ਨ ਦੇ ਸੰਸਥਾਪਕ ਅਤੇ ਕਾਰਜਕਾਰੀ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਜੂਲੀਆਨਾ ਫੁਰਸੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਇਸ ਲਈ ਇਹ ਨਤੀਜੇ ਦੁਨੀਆ ਦੀਆਂ ਲਗਾਤਾਰ ਘਟ ਰਹੀਆਂ ਵਾਤਾਵਰਣ ਪ੍ਰਣਾਲੀਆਂ ਵਿੱਚ ਖੋਜ ਦੀ “ਵੱਡੀ ਸੰਭਾਵਨਾ”ਨੂੰ ਵੀ ਉਜਾਗਰ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ, ”ਫੰਗੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਬਹੁਤ ਵੱਡੀ ਬਾਇਓਕੈਮੀਕਲ ਅਤੇ ਫਾਰਮਾਕੋਲੋਜੀਕਲ ਲਾਇਬ੍ਰੇਰੀ ਹੈ ਜਿਸ ਬਾਰੇ ਅਸੀਂ ਹੁਣੇ ਹੀ ਜਾਣਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਅਜੇ ਵੀ ਖੋਜਾਂ ਲਈ ਇੱਕ ਦੁਨੀਆ ਬਾਕੀ ਹੈ।”